| Przedrostek / przyrostek |
Tłumaczenie polskie |
Przykład i tłumaczenie |
Słowo podstawowe i tłumaczenie |
| Przyrostki zdrobnieniowe - dodawane do rzeczowników i przymiotników |
-elis, -ėlis, -elė, -ėlė, -iukas, -ytis, -ytė, -utis, -utė |
przyrostki zdrobnieniowe |
tėvelis - tatuś pilnutėlis - pełniusieńki lentelė - tabelka, tabliczka motinėlė - mamusia berniukas - chłopczyk mažytis - malutki mažytė - malutka vaikutis - dzieciątko eglutė - choinka |
tėvas - ojciec pilnas - pełny lenta - tablica, deska motina - matka bernas - chłopak mažas - mały vaikas - dziecko eglė - świerk |
| Przyrostki czasownikowe |
| -ėti |
wyraża sposób oddziaływania zwrotnego (czasownik) |
mažėti - maleć intensyvėti - nasilać się |
mažas - mały intensyvus - intensywny |
| -elėti |
zdrobnienie czasownika |
šoktelėti - lekko podskoczyć |
šokti - skakać |
| -inėti, -ioti |
wskazuje na czynność powtarzalną |
važinėti - jeździć vežioti - wozić |
važiuoti - jechać vežti - wieźć |
| -inti |
wyraża sposób oddziaływania na inny obiekt / osobę (czasownik) |
mažinti - zmniejszać intensyvinti - intensyfikować, nasilać |
mažas - mały intensyvus - intensywny |
| -uoti, -auti |
-ować (utworzenie czasownika) |
rezervuoti - rezerwować karaliauti - królować |
rezervas - rezerwa karalius - król |
| Przyrostki rzeczownikowe |
| -esys |
rzeczownik odczasownikowy |
elgesys - zachowanie |
elgtis - zachowywać się |
| -ėjas |
-arz, -acz, -iel, -awca (wykonawca czynności) |
davėjas - dawca |
duoti - dać |
| -ietis |
-anin (rzeczownik określający przynależność geograficzną lub organizacyjną) |
vilnietis - wilnianin varšuvietis - warszawiak |
Vilnius - Wilno Varšuva - Warszawa |
-imas -jimas -ymas -avimas |
rzeczownik odczasownikowy |
gėrimas - picie kartojimas - powtarzanie skaitymas - czytanie važiavimas - jazda (jechanie) nuogąstavimas - obawa |
gerti - pić kartoti - powtarzać skaityti - czytać važiuoti - jechać nuogąstauti - obawiać się |
| -ybė |
-ość (rzeczownik abstrakcyjny) |
lygybė - równość narsybė - odwaga |
lygus - równy narsus - odważny |
| -ykla |
-alnia (miejsce) |
valgykla - jadalnia |
valgyti - jeść |
| -yklė, -iklis |
-acz, -nik (narzędzie) |
rodyklė - wskaźnik variklis - silnik |
rodyti - pokazywać varyti - pędzić |
| -ynas |
-isko (zbiorowość) |
žodynas - słownik beržynas - brzozowisko |
žodis - słowo beržas - brzoza |
| -ininkas |
-arz, -acz, -iel (wykonawca czynności) |
geležinkelininkas - kolejarz teisininkas - prawnik |
geležinkelis - kolej teisė - prawo |
| -ystė |
-ość, -owstwo (rzeczownik abstrakcyjny) |
draugystė - przyjaźń narystė - członkowstwo |
draugas - przyjaciel narys - członek |
| -tojas |
-arz, -acz, -iel (wykonawca czynności) |
mokytojas - nauczyciel vairuotojas - kierowca |
mokyti - uczyć vairuoti - kierować (pojazdem) vairas - kierownica |
| -tuvas |
-acz, -nik (narzędzie) |
skaitytuvas - czytnik, skaner |
skaityti - czytać |
| -uma, -umas |
-ość (rzeczownik odprzymiotnikowy) |
sotumas - sytość šiluma - ciepło |
sotus - syty šiltas - ciepły |
| -uolis, - ulis |
-ak, acz, -as (posiadacz cechy) |
narsuolis - śmiałek stipruolis - siłacz storulis - grubas |
narsus - odważny stiprus - silny storas - gruby |
| Przyrostki przymiotnikowe |
| -ėtas |
-ysty, -isty |
smėlėtas - piaszczysty žvaigždėtas - gwieździsty |
smėlis - piasek žvaigždė - gwiazda |
| -inis |
-owy |
valstybinis - państwowy akademinis - akademicki |
valstybė - państwo akademija - akademia |
| -ingas |
wyraża cechę |
skolingas - dłużny madingas - modny |
skola - dług mada - moda |
| -iškas |
-iczny |
magiškas - magiczny draugiškas - przyjacielski |
magija - magia draugas - przyjaciel |
| -okas |
-aty, -awy (wyraża cechę w "przybliżeniu") |
kvailokas - głupkowaty, głupawy baltokas - białawy |
kvailas - głupi baltas - biały |
| -tinas |
wyraża możliwość lub konieczność |
priimtinas - do przyjęcia būtinas - konieczny |
priimti - przyjąć imti - brać būti - być |
| Przedrostki |
| ant- |
na- (zwykle dot. rzeczowników) |
antkainis - narzut |
kaina - cena |
| ap- |
o-, ob- |
aprašyti - opisać |
rašyti - pisać |
| apy-, api- |
o-, ob-, -awy |
apiplaukti - opłynąć apykaklė - kołnierz apygeltonis - żółtawy |
plaukti - pływać kaklas - szyja geltonas - żółty |
| at-, ati- |
od-, przy-, nad- |
ateiti - przyjść (nadejść) atiduoti - oddać |
eiti - iść duoti - dawać |
| be- |
1) bez- 2) przedrostek bez znaczenia w formach twierdzących 3) w formach przeczących oznacza już nie |
1) benaudis - bezużyteczny 2) bebūti - być (np. kas bebūtų - co by nie było) 3) nebelaukti - już nie czekać |
nauda - użytek būti - być laukti - czekać |
| bendra- |
współ- |
bendrasavininkis - współwłaściciel |
savininkas - właściciel savas - swój |
| į- |
w-, we- |
įeiti - wejść, wchodzić |
eiti - iść, chodzić |
| iš- |
wy-, z-, od- |
išeiti - wyjść, wychodzić, odejść, odchodzić |
eiti - iść, chodzić |
| ne-, nebe- |
nie-, już nie |
negeras - niedobry nelaukti - nie czekać nebelaukti - już nie czekać |
geras - dobry laukti - czekać |
| nuo- |
od- (zwykle dot. rzeczowników) |
nuotolis - odległość |
toli - daleko |
| nu- |
od-, z-, s-, u- wyrażenie trybu dokonanego |
nutrinti - zetrzeć nueiti - pójść, odejść numušti - zbić |
trinti - trzeć eiti - iść mušti - bić |
| pa- |
po-, pod- wyrażenie trybu dokonanego |
paieškoti - poszukać padirbti - popracować / podrobić pakelti - podnieść |
ieškoti - szukać padirbti - pracować kelti - podnosić |
| par- |
przy- (najczęściej wyraża powrót) |
pareiti - przyjść (do domu), wrócić |
eiti - iść |
| per- |
prze- |
permokėti - przepłacać |
mokėti - płacić |
| po- |
różne znaczenia (zwykle dot. rzeczowników) |
polėkis - lot poelgis - uczynek posakis - powiedzenie |
lekti - lecieć elgtis - zachowywać się sakyti - mówić |
| pra- |
prze- |
pralaukti - przeczekać |
laukti - czekać |
| pri- |
do-, przy-, na-, u- |
primokėti - dopłacić pririnkti - nazbierać, uzbierać priimti - przyjąć |
mokėti - płacić rinkti - zbierać imti - brać |
| prie- |
przy-, przed- (zwykle dot. rzeczowników) |
priemiestis - przedmieście |
miestas - miasto |
| prieš- |
przeciw-, przed- |
priešgaisrinis - przeciwpożarowy priešpaskutinis - przedostatni |
gaisras - pożar paskutinis - ostatni |
| pro- |
prze-, pra- (zwykle dot. rzeczowników) |
protėkis - przeciek prosenelis - pradziadek |
tekėti - ciec senelis - dziadek |
| pus- |
pół- |
pusgyvis - półżywy |
gyvas - żywy |
| są-, san-, sam-, suo- |
z-, s-, współ- (zwykle dot. rzeczowników) |
sąrašas - spis sandrauga - wspólnota sambūvis - współistnienie |
rašyti - pisać draugas - przyjaciel būti - być |
| su- |
z-, s-, wz-, za- wyraża tryb dokonany |
sumokėti - zapłacić, spłacić sujungti - złączyć |
mokėti - płacić jungti - łączyć |
| tarp- |
między- |
tarptautinis - międzynarodowy |
tautinis - narodowy tauta - naród |
| te-, tebe- |
1) wyraża ciągłość czynności 2) wyraża tryb rozkazujący |
1) testovėti - (jeszcze) stać tebelaukti - (jeszcze) czekać 2) tegyvuoja - niech żyje |
stovėti - stać laukti - czekać gyvuoti - żyć |
| už- |
za- |
uždirbti - zapracować, zarobić |
dirbti - pracować |
| virš- |
nad-, ponad- |
viršvalandžiai - nadgodziny |
valanda - godzina |
| -si- |
się (forma zwrotna) występuje tylko po innych przedrostkach |
nusiprausti - umyć się nesiprausti - nie myć się užsisakyti - zamówić (sobie) |
nuprausti - umyć prausti(s) - myć (się) užsakyti - zamówić sakyti - mówić |